|
Những tai nạn thường gặp do xe con cầu trục và bài học xương máu
|
||||||
| ► Yêu cầu báo giá | Tải Catalog | In trang | |||||||
Thông tin chi tiết Những tai nạn thường gặp do xe con cầu trục và bài học xương máu
Những tai nạn thường gặp do xe con cầu trục và bài học xương máu
Trong suốt nhiều năm công tác tại các nhà xưởng sản xuất, tổng thầu và trực tiếp xử lý các hệ thống thiết bị nâng hạ công nghiệp, VNID chúng tôi đã chứng kiến không ít câu chuyện dở khóc dở cười, và cả những bài học xương máu liên quan đến an toàn lao động. Nhiều người thường nghĩ cầu trục là một hệ thống thô sơ, chỉ cần bấm nút là chạy. Nhưng trên thực tế, xe con nâng hạ di chuyển trên cao chính là khu vực tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn nhất nếu người vận hành lơ là chỉ một giây.
bài viết này là những chia sẻ từ trải nghiệm thực tế của một kỹ sư lâu năm tại VNID. Chúng tôi muốn mang đến cái nhìn trực diện về các sự cố nguy hiểm, giúp doanh nghiệp và người vận hành chủ động phòng ngừa rủi ro, bảo vệ tính mạng con người và tài sản của đơn vị.
1.Những tai nạn, sự cố thường gặp khi vận hành xe con cầu trục
Hình ảnh xe con cầu trục đang lắp đặt & chuẩn bị vận hành tại các nhà máy công nghiệp - VNID
Khi phân tích các vụ tai nạn khi vận hành cầu trục, khu vực xe con luôn chiếm tỷ lệ cao do đây là bộ phận chuyển động phức tạp, vừa di chuyển ngang vừa thực hiện nhiệm vụ nâng hạ tải trọng lớn trên cao.
1.1. Xe con trượt khỏi hành trình và va chạm vào điểm cuối ray
Một lỗi thường gặp ở xe con cầu trục là hiện tượng thiết bị lao tự do và đập mạnh vào chặn cuối (stopper) ở hai đầu dầm chính. Khi xe con di chuyển với vận tốc lớn mà hệ thống giới hạn hành trình bị hỏng, lực quán tính sinh ra cực kỳ khủng khiếp. Trên thực tế, có những trường hợp lực va đập quá mạnh đã làm vỡ cụm bánh xe, khiến xe con bị lật nghiêng hoặc rơi thẳng xuống sàn xưởng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng của công nhân phía dưới.
1.2. Hiện tượng rung lắc tải, rơi tải tự do trong quá trình di chuyển
Rơi tải là cơn ác mộng lớn nhất trong an toàn vận hành xe con cầu trục. Sự cố này xảy ra khi vật nâng đang di chuyển trên cao đột ngột tuột khỏi móc cẩu hoặc đứt cáp. Bên cạnh đó, việc người điều khiển tăng giảm tốc quá đột ngột khiến cuộn cáp bị giật mạnh, tạo ra hiện tượng lắc tải như con lắc. Vật nâng nặng vài tấn lắc lư trên không trung hoàn toàn có thể va quẹt vào kết cấu nhà xưởng hoặc đập trúng người đứng gần.
1.3. Sự cố phanh không ăn và cháy động cơ xe con
Có những sự cố tưởng nhỏ nhưng hậu quả lại rất lớn, tiêu biểu là lỗi mất phanh (trôi tải). Khi xe con mang tải trọng lớn, nếu hệ thống phanh điện từ hoặc phanh thủy lực bị mòn má phanh hoặc mất nguồn kích từ, xe con sẽ bị trôi tự do theo quán tính mà không thể dừng lại theo ý muốn. Đồng thời, việc ép xe con hoạt động quá tải hoặc làm việc liên tục trong môi trường nhiệt độ cao mà không được nghỉ ngơi sẽ dẫn đến om dây đồng, gây chập cháy động cơ di chuyển xe con.
1.4. Kẹt bánh xe, lệch ray và đứt tín hiệu điều khiển đột ngột
VNID chúng tôi nhận thấy rằng tình trạng xe con bị khựng lại đột ngột do kẹt bánh xe hoặc ray bị biến dạng diễn ra khá phổ biến tại các nhà xưởng cũ. Khi một bên bánh xe bị kẹt do dị vật hoặc mòn gờ bánh, xe con sẽ bị chạy lệch tâm, tạo ra ứng suất xoắn bẻ gãy trục bánh xe. Nguy hiểm hơn, nếu hệ thống điều khiển từ xa (remote) hoặc dây tay bấm bị đứt tín hiệu giữa chừng lúc xe con đang di chuyển nhanh, người vận hành sẽ hoàn toàn mất quyền kiểm soát thiết bị.
1.5. Xe con va chạm với người hoặc các thiết bị khác trong nhà xưởng
Không gian nhà xưởng công nghiệp thường rất chật chội với sự xuất hiện của máy móc, xe nâng và công nhân qua lại. Khi xe con di chuyển dọc dầm chính, nếu người vận hành thiếu quan sát hoặc không có người cảnh giới dưới mặt đất, móc cẩu hoặc chính vật nâng có thể va chạm trực diện vào các hệ thống máy móc lân cận, hoặc nghiêm trọng hơn là quẹt trúng công nhân đang làm việc.
2.Nguyên nhân dẫn đến các tai nạn và sự cố này
VNID – Lắp đặt đúng quy trình, kiểm định thiết bị nghiêm ngặt, hạn chế rủi ro vận hành
Mỗi vụ tai nạn xảy ra đều là sự tích tụ của nhiều yếu tố bất cẩn. Qua quá trình giám định kỹ thuật, VNID phân loại nguyên nhân xe con cầu trục gặp sự cố thành hai nhóm chính: yếu tố con người và lỗi kỹ thuật thiết bị.
2.1. Người vận hành sai quy trình và thao tác chủ quan
Phần lớn các vụ tai nạn xuất phát từ sự chủ quan của con người. Người vận hành thường mắc các lỗi như: nâng tải chéo góc (kéo lê tải bằng xe con), giật đột ngột tay bấm điều khiển, hoặc bỏ qua việc phát tín hiệu còi cảnh báo. Việc nâng chéo góc tạo ra một lực kéo xiên làm lệch cáp ra khỏi rãnh tang, dẫn đến kẹt cáp và đứt cáp đột ngột.
2.2. Tình trạng nâng quá tải định mức của thiết bị
Mỗi chiếc xe con đều có một giới hạn tải trọng an toàn riêng. Tuy nhiên, vì áp lực tiến độ sản xuất, nhiều đơn vị đã cố tình cẩu những kiện hàng vượt quá công suất thiết kế của xe con nâng hạ cầu trục. Việc chạy quá tải lâu ngày làm mỏi kim loại, nứt kết cấu khung xe con, giãn cáp thép và làm mất tác dụng của hệ thống phanh cơ khí.
2.3. Bỏ qua bước kiểm tra xe con trước khi vận hành và bảo trì kém
Một lỗi mà người vận hành rất hay gặp là bước vào ca làm việc là bấm nút cho máy chạy ngay mà không thèm ngó ngàng đến tình trạng thiết bị. Việc thiếu các đợt bảo dưỡng định kỳ khiến má phanh bị mòn vẹt, dầu hộp giảm tốc khô cạn, bu-lông gối đỡ bánh xe bị lỏng mà không ai hay biết. Đến khi thiết bị hoạt động ở cường độ cao, các lỗi này đồng loạt bùng phát dẫn đến tai nạn.
2.4. Hệ thống ray hư hỏng và lỗi kỹ thuật điện nguồn
Hệ thống ray di chuyển của xe con sau nhiều năm sử dụng có thể bị rỉ sét, lún lệch hoặc giãn cách mối nối quá mức cho phép do lún nền móng nhà xưởng. Ngoài ra, việc sử dụng hệ thống cáp điện cấp nguồn loại kém chất lượng, dễ bị đứt ngầm hoặc chập cháy khi xe con chuyển động qua lại liên tục cũng là nguyên nhân trực tiếp gây ra lỗi mất điều khiển.
3.Cách xử lý và khắc phục khi xảy ra sự cố
VNID – Kiến tạo giải pháp – gia tăng năng xuất doanh nghiệp
Khi đối mặt với một sự cố xe con cầu trục đang diễn ra, sự bình tĩnh và phản xạ đúng kỹ thuật của người vận hành chính là ranh giới giữa một tình huống va chạm nhỏ và một tai nạn thảm khốc.
3.1. Kích hoạt nút dừng khẩn cấp (Emergency Stop) ngay lập tức
Ngay khi phát hiện xe con có tiếng động lạ, mùi khét, hoặc tải trọng có dấu hiệu trôi tự do, hành động đầu tiên và quan trọng nhất là nhấn ngay nút dừng khẩn cấp màu đỏ trên tay bấm điều khiển. Nút ấn này sẽ lập tức ngắt mạch điều khiển, ép khởi động từ tổng nhả ra và kích hoạt phanh điện từ đóng lại để khóa chặt xe con tại vị trí hiện tại.
3.2. Cô lập hoàn toàn nguồn điện của hệ thống cầu trục
Sau khi nhấn nút dừng khẩn cấp, người vận hành hoặc thợ điện nhà xưởng phải nhanh chóng di chuyển đến tủ điện nguồn tổng (aptomat) của cầu trục để ngắt hoàn toàn điện năng cấp vào hệ thống ray điện thanh quẹt. Việc cô lập nguồn điện giúp loại trừ hoàn toàn nguy cơ rò rỉ điện gây giật cho người xử lý sự cố hoặc sự cố chập mạch làm xe con tự động khởi động lại.
3.3. Kiểm tra hiện trạng tải trọng và hạ tải an toàn (nếu có thể)
Nếu xe con bị dừng đột ngột khi hàng hóa vẫn đang treo lơ lửng trên không, tuyệt đối không được cho người đi lại phía dưới. Nếu phanh vẫn còn tác dụng giữ tải, kỹ thuật viên cần dùng các biện pháp xả phanh cơ học bằng tay một cách từ từ để hạ kiện hàng xuống mặt đất an toàn, tránh treo tải quá lâu gây mỏi hệ thống phanh.
3.4. Kiểm tra chi tiết và tuyệt đối không tự ý vận hành lại
-
Kiểm tra cơ khí: Tiến hành xem xét kỹ lưỡng tình trạng bánh xe con, thanh ray, độ mòn má phanh và độ nguyên vẹn của cáp thép.
-
Báo cáo bộ phận kỹ thuật: Ghi nhận sự cố vào nhật ký vận hành và thông báo cho đội ngũ kỹ sư cơ điện chuyên trách. Tuyệt đối không được bật lại nguồn điện để chạy thử khi chưa tìm ra nguyên nhân cốt lõi của sự cố.
4.Kinh nghiệm và lưu ý để hạn chế tai nạn khi vận hành xe con cầu trục
VNID – Tự hào là đơn vị cung cấp các thiết bị nâng hạ đạt chuẩn chất lượng tại Việt Nam
Tích lũy từ thực tế sửa chữa và lắp đặt hàng trăm dự án, các kỹ sư lâu năm của VNID chúng tôi xin chia sẻ những kinh nghiệm thực tế giúp doanh nghiệp giảm thiểu tối đa nguy cơ tai nạn.
4.1. Nhận biết các dấu hiệu cảnh báo sớm thường bị bỏ qua
Thiết bị cơ khí trước khi hỏng luôn "lên tiếng" cảnh báo chúng ta. Đừng bao giờ bỏ qua các dấu hiệu sau:
-
Xe con di chuyển phát ra tiếng kêu "két két" chói tai (dấu hiệu ray bị lệch hoặc bánh xe bị bó kẹt).
-
Khi dừng xe con, thiết bị trôi thêm một đoạn dài hơn bình thường (má phanh đã mòn hoặc hành trình phanh bị lỏng).
-
Động cơ xe con nóng lên một cách bất thường dù chỉ nâng tải nhẹ.
4.2. Từ bỏ các thói quen vận hành nguy hiểm mang tính chủ quan
Người vận hành lâu năm thường dễ sinh tâm lý chủ quan. Hãy tuyệt đối từ bỏ thói quen dùng công tắc hành trình cuối để thay cho nút dừng điều khiển. Hãy nhớ rằng công tắc hành trình chỉ là chốt chặn bảo vệ cuối cùng, không phải là phanh chức năng. Khi di chuyển xe con, hãy tập thói quen bấm nhả đều đặn, điều khiển xe tăng tốc từ từ để triệt tiêu lực quán tính lắc tải.
4.3. Đầu tư nâng cấp công nghệ an toàn vận hành xe con cầu trục
VNID luôn khuyến khích các chủ đầu tư không nên tiết kiệm chi phí cho các thiết bị bảo vệ an toàn. Việc trang bị biến tần (Inverter) cho cơ cấu di chuyển xe con giúp loại bỏ hoàn toàn hiện tượng giật máy khi khởi động. Ngoài ra, lắp đặt thêm bộ cảm biến chống va chạm bằng tia hồng ngoại và bộ giới hạn tải trọng điện tử chính là cách tốt nhất để bảo vệ thiết bị trước lỗi chủ quan của con người.
5.Kết luận và khuyến nghị từ VNID
VNID – Thiết bị chính hãng, an tâm vận hành, bảo hành dài hạn
An toàn vận hành xe con cầu trục không phải là điều gì đó quá xa vời, mà nó bắt nguồn từ chính ý thức tuân thủ quy trình nhỏ nhất của người cầm tay bấm điều khiển và sự nghiêm túc trong công tác bảo dưỡng của doanh nghiệp. Một sự cố xảy ra không chỉ làm gián đoạn chuỗi sản xuất, gây thiệt hại kinh tế lớn mà còn có thể để lại những hậu quả không thể khắc phục về mặt con người.
Là đơn vị tiên phong trong lĩnh vực thiết kế, chế tạo và cung cấp giải pháp thiết bị nâng hạ toàn diện, VNID chúng tôi cam kết mang đến những sản phẩm cầu trục, cổng trục đạt tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật cao nhất. Chúng tôi không chỉ bán thiết bị, mà còn mang đến giải pháp vận hành an toàn và dịch vụ bảo trì định kỳ chuyên nghiệp, giúp hệ thống xe con cầu trục của quý khách luôn hoạt động bền bỉ, an tâm trong mọi ca sản xuất.
Nếu hệ thống cầu trục của doanh nghiệp bạn đang có những dấu hiệu bất thường hoặc đã lâu chưa được kiểm tra kỹ thuật chuyên sâu, hãy liên hệ ngay với VNID để nhận được sự hỗ trợ từ đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm thực tế của chúng tôi.
Thông tin liên hệ:
CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP VIỆT NAM
TƯ VẤN THIẾT BỊ
PTKD. Đỗ Hoàng Anh
HOTLINE: 097 967 0025
EMAIL: Vnidvietnam@gmail.com
Zalo: 097.967.0025
CEO. NGUYỄN TRUNG KIÊN
HOTLINE: 098.595.8228
EMAIL: Nguyenkien@vnid.vn
Zalo: 098.595.8228
Trụ sở ĐKKD: Số 16, Ngõ Nhân Hòa, Đường Hải Bối, Xã Vĩnh Thanh, TP. Hà Nội, Việt Nam
VNID – Chất lượng tạo thương hiệu – Uy tín tạo niềm tin
VNID cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp bằng giải pháp kỹ thuật thực tế – thi công an toàn – vận hành bền vững.
FAQ - Câu hỏi thường gặp về sự cố xe con cầu trục
1. Tại sao xe con cầu trục đang chạy bình thường lại đột ngột dừng và mất điện điều khiển?
Trả lời: Hiện tượng này thường do hai nguyên nhân phổ biến: Một là chổi quét của hệ điện dọc bị mòn hoặc lệch khỏi thanh quẹt làm mất pha nguồn; hai là rơ-le nhiệt trong tủ điện xe con bị nhảy do động cơ hoạt động quá tải, quá nhiệt khiến mạch điều khiển tự động ngắt để bảo vệ máy.
2. Làm sao để phát hiện sớm dây cáp thép của xe con sắp bị đứt?
Trả lời: Bạn cần quan sát sợi cáp trong quá trình kiểm tra đầu ca. Nếu thấy số sợi thép bị đứt trong một bước bện vượt quá 10%, cáp bị mòn đường kính ngoài quá 7%, hoặc xuất hiện các vết biến dạng kiểu "lồng chim", móp méo, rỉ sét nghiêm trọng thì phải tiến hành thay cáp ngay lập tức.
3. Thiết bị giới hạn hành trình xe con cầu trục có cần kiểm tra hàng ngày không?
Trả lời: Có. Đây là thiết bị an toàn tối quan trọng chống va đập vách. Đầu mỗi ca làm việc, người vận hành nên cho xe con chạy không tải về hai đầu mút với tốc độ chậm để thử xem công tắc hành trình có ngắt điện động cơ một cách chính xác hay không.
4. Khi xe con bị kẹt ray giữa dầm chính mà đang mang hàng, tôi có nên dùng cầu trục khác đẩy nó không?
Trả lời: Tuyệt đối không được làm như vậy. Việc dùng ngoại lực đẩy xe con đang bị kẹt ray sẽ làm tăng nguy cơ uốn vặn dầm chính, làm gãy bánh xe và gây rơi tải tự do nguy hiểm. Bạn cần hạ tải xuống đất bằng xả phanh tay trước, sau đó mới tiến hành tiếp cận xe con để xử lý cơ khí.
Bạn đang xem sản phẩm Những tai nạn thường gặp do xe con cầu trục và bài học xương máu
Với từng yêu cầu cụ thể xin hãy liên hệ với chúng tôi